İMKB’den Borsa İstanbul’a dönüşen piyasa, 13 yılda 609 şirkete ulaştı. Tarihsel gelişim ve yeni pazarların kuruluşu detaylandırılıyor.
İstanbul Menkul Kıymetler Borsası (İMKB), 2013’te Sermaye Piyasası Kanunu’ndaki değişimle Borsa İstanbul adını aldıktan sonra 13 yıllık süreçte işlem gören şirket sayısını 609’a çıkardı. Borsa İstanbul, 1986’da 19 hisse senedi ile Cağaloğlu’ndaki binasında işlem görmeye başladı.
İMKB’nin temelleri, 3 Ocak 1986’da 19 hisse senedi ile atıldı. 1987’de borsa endekslerinin günlük hesaplanmasına geçilirken, 1993’te 50 şirketle bilgisayarlı alım-satım sistemine geçildi. Aynı yıl İMKB, ABD Menkul Kıymetler ve Borsalar Federasyonu tarafından ‘kabul görmüş menkul kıymetler borsası’ olarak tanındı.
1996’da Uluslararası Pazar ve Tahvil ve Bono Piyasası kuruldu. 1997’de Hazine’nin yurt dışı tahvilleri bu piyasada işlem görmeye başladı. 2000 yılında Kırgız ve Bakü borsalarına ortaklık yapıldı.
2004’te Borsa Yatırım Fonu Pazarı kuruldu. 2007’de hisse senedi piyasasında açılış seansı uygulamasına geçildi ve seans bitiş saati uzatıldı. Mayıs 2009’da Kamuyu Aydınlatma Platformu (KAP) faaliyete geçti.
2010’da varantlar borsada işlem görmeye başladı. 2011’de Bankalararası Repo-Ters Repo Pazarı kuruldu. 2012’de Vadeli İşlem ve Opsiyon Piyasası (VİOP) faaliyete geçti ve 2019’da işlem hacmi ortalama 5 milyar liraya ulaştı.
5 Nisan 2013’te İMKB, özel hukuk şirketi olan Borsa İstanbul AŞ’ye dönüştü ve endeks kısaltmaları ‘BIST’ olarak değiştirildi. Kurum, lale motifini logosu olarak benimsedi.
30 Kasım 2015’te Nasdaq ortaklığıyla geliştirilen BISTECH’in ilk fazı devreye alındı ve tek seans uygulamasına geçildi. Eylül 2018’de swap piyasası çalışmaları tamamlandı ve 2019’da TL-dolar ve TL-avro işlemlerinde günlük 3 milyar dolara varan hacimlere ulaşıldı.
17 Haziran 2019’da TLREF Türk Lirası Gecelik Referans Faiz Oranı hesaplanmaya başlandı. 21 Kasım 2022’de Darphane Altın Sertifikası ‘ALTINS1’ koduyla borsada işlem görmeye başladı.
Mayıs 2023’te Borsa İstanbul’un, ESMA tarafından MiFID II ve MiFIR hükümleri çerçevesinde işlem sonrası şeffaflık koşullarını sağlayan pazar yeri statüsü teyit edildi. 15 Ağustos 2023’te ‘BIST Geri Alım Endeksi’ ve ‘BIST Temettü 25 Ağırlık Sınırlamalı 10’ adlı yeni endeksler hesaplanmaya başlandı.
Girişim Sermayesi Pazarı (GSP) oluşturularak şirketlerin nitelikli yatırımcılardan sermaye artırımı yoluyla fon sağlaması amaçlandı. 22 Aralık 2023’te ‘BIST 500 Endeksi’ kapsamında 500 payın hesaplanmaya başlandığı duyuruldu.
2024’te bakır vadeli işlem sözleşmeleri VİOP’ta işleme açıldı. 16 Aralık 2024’ten itibaren BIST Spot Gümüş, BIST Spot Platin ve BIST Spot Paladyum endekslerinin hesaplanmasına karar verildi.
2026’nın ilk çeyreğinde işlem gören şirket sayısı Yıldız Pazar’da 251, Ana Pazar’da 276, Alt Pazar’da 49 olmak üzere toplam 609’a ulaştı.
Yorum Yap