Belediyelerde ulaşım yalnızca otobüslerin hareketinden ibaret değildir. Yolcunun biniş işlemi, otoparkın işletilmesi, araç giriş çıkışının kaydedilmesi, sürücünün boş alana yönlendirilmesi, ödeme noktalarının işletilmesi, tartım sahalarının takibi ve şehirlerarası biletleme aynı…
Belediyelerde ulaşım yalnızca otobüslerin hareketinden ibaret değildir. Yolcunun biniş işlemi, otoparkın işletilmesi, araç giriş çıkışının kaydedilmesi, sürücünün boş alana yönlendirilmesi, ödeme noktalarının işletilmesi, tartım sahalarının takibi ve şehirlerarası biletleme aynı hareketlilik zincirinin farklı parçalarıdır. Bu parçalar ayrı sistemler halinde yönetildiğinde veri akışı ve operasyon takibi de parçalanabilir.
Renesis’in akıllı ulaşım sistemleri yaklaşımı bu alanları tek bir başlık altında ele alır. Akıllı Şehirler sayfasında şehir içi ulaşımdan otopark yönetimine uzanan yapı; elektronik ücret toplama, otopark ücretlendirme, plaka tanıma, otopark yönlendirme, insansız ödeme kiosku, kantar tartım ve şehirlerarası otobüs biletleme çözümlerini birlikte konumlandırır. Böylece belediye açısından mesele yalnızca tek bir cihaz ya da yazılım seçmek değil, farklı temas noktalarının ortak bir işletme mantığı içinde nasıl çalışacağını planlamaktır.
Bir vatandaşın günlük hareketliliği farklı işlemlerden oluşabilir. Sabah belediye otobüsüne binerken kartını kullanabilir, gün içinde aracını kapalı bir otoparka bırakabilir, otopark içinde boş alan arayabilir ve çıkışta ödeme işlemi yapabilir. Aynı belediyenin başka bir operasyonunda ağır vasıtanın tartım kaydı tutulabilir ya da şehirlerarası terminalde saha personeli el terminali üzerinden bilet düzenleyebilir.
Bu işlemler birbirinden farklı görünse de ortak noktaları kayıt, doğrulama, ödeme, araç veya yolcu hareketinin izlenmesi ve merkezi veri akışıdır. Renesis’in Akıllı Şehirler sayfasında da otopark, geçiş kontrol, POS, kiosk ve benzeri bileşenlerin ayrı kutular olarak değil merkezi yapının parçaları olarak ele alınabileceği belirtilir. Belediye muhasebesi ve mali sistemlerle entegrasyonun da mümkün olduğu ifade edilir. Bu nedenle çözüm mimarisi kurulurken yalnız saha cihazına değil, işlemin merkezi sistemde nasıl kayda dönüşeceğine de bakmak gerekir.
Ortak çatı yaklaşımı bütün modüllerin aynı ekranda aynı işi yaptığı anlamına gelmez. Toplu taşıma binişi yolcu işlemlerine, plaka tanıma araç hareketine, yönlendirme otopark doluluğuna, kiosk tahsilat noktasına, kantar çözümü tartım kaydına ve şehirlerarası biletleme sefer bilgisine odaklanır. Birlikte tasarlanan yapı bu farklı görevlerin sınırlarını korurken veri ve işletme süreçlerinin nerede kesiştiğini görünür hale getirir. Bu da belediyenin saha cihazı, yazılım ve merkezi kayıt ihtiyacını tek tek değil süreç bazında değerlendirmesine imkân verir.
| Çözüm | Temel görev | Operasyon alanı |
|---|---|---|
| Elektronik ücret toplama sistemi | Belediye otobüslerinde kartla biniş ve aktarma kurallarının uygulanması | Şehir içi toplu taşıma |
| Otopark ücretlendirme sistemi | Yol kenarı ve kapalı otoparklarda tarifeye göre tahsilat sürecinin yönetilmesi | İnsanlı ve insansız otopark işletmesi |
| Plaka tanıma sistemi | Araç giriş ve çıkışlarının kamera ile tanınarak kayıt altına alınması | Araç geçişi ve otopark |
| Otopark yönlendirme sistemi | Dolu ve boş alan bilgisinin gösterilmesi ve sürücünün uygun alana yönlendirilmesi | Kapalı otopark içi yönlendirme |
| İnsansız ödeme kiosku | Kartlı ödeme ile otopark işlemlerinin self servis noktada tamamlanması | Personelsiz ödeme noktası |
| Kantar tartım plaka tanıma sistemi | Araç plakasının tartım kaydıyla eşleştirilmesi | Tartım ve lojistik sahaları |
| Şehirlerarası otobüs el terminali biletleme yazılımı | El terminalinden bilet düzenlenmesi ve koltuk ile sefer bilgisinin merkezi sistemle senkronize edilmesi | Terminal ve saha biletleme |
Elektronik ücret toplama sistemi burada otoyol geçiş ücretlerinden farklı bir kullanım alanını ifade eder. Konu belediye otobüslerinde yolcunun biniş işleminin kartla yapılması ve tanımlı aktarma kurallarının sistem tarafından uygulanmasıdır. Renesis sayfasında bu yapı kapalı devre kartla biniş yapılan nakitsiz bir ücretlendirme altyapısı olarak açıklanır.
Belediye açısından bu katman toplu taşımanın ödeme tarafını oluşturur. Otopark veya araç geçişiyle aynı işi yapmaz, ancak kent hareketliliğinin başka bir temas noktasındaki işlemleri dijital kayda dönüştürür. Bu ayrım önemlidir çünkü ulaşım teknolojilerinin ortak çatı altında bulunması her modülün aynı işlevi gördüğü anlamına gelmez.
Otopark ücretlendirme sistemi ile otopark yönlendirme sistemi farklı görevler üstlenir. Ücretlendirme katmanı yol kenarı ve kapalı otoparklarda işletme modeline göre tahsilat sürecini yönetir. Renesis sayfasında bu çözümün insanlı ve insansız işletme modellerine uygun olduğu ve saatlik veya günlük tarifelendirme yapabildiği belirtilir.
Yönlendirme sistemi ise tahsilattan çok saha içindeki hareketi düzenler. Kapalı otoparklarda dolu ve boş kat ya da alan bilgisini anlık olarak gösterir ve sürücüyü boş alana yönlendiren tabela ile sensör altyapısından yararlanır. Bu nedenle bir otopark projesinde ödeme işlemi ile boş yer bulma deneyimi iki ayrı işlev olarak değerlendirilmelidir.
Plaka tanıma sistemi araç giriş ve çıkışını kamerayla okuyarak kayıt altına alan görüntü işleme tabanlı katmandır. Renesis’in sayfasında bu teknolojinin bariyer ve ödeme sistemleriyle entegre çalışabildiği belirtilir. Böylece plaka yalnızca görüntüde görülen bir bilgi olmaktan çıkar ve geçiş kaydıyla ilişkilendirilebilir.
Kantar sahasında aynı temel yaklaşım farklı bir amaçla kullanılır. Kantar tartım plaka tanıma sisteminde aracın plakası otomatik tanınır ve tartım kaydıyla eşleştirilir. Buradaki amaç otopark geçişi değildir. Araç kimliği ile tartım işlemi arasındaki bağlantının kurulmasıdır. Bu ayrım belediyenin farklı saha operasyonlarında plaka verisinin hangi iş sürecine hizmet ettiğini doğru tanımlamasını sağlar.
Otopark insansız ödeme sistemi kiosk üzerinden kartlı ödeme ile giriş çıkış işlemlerinin tamamlanabildiği self servis bir ödeme noktası olarak tanımlanır. Bu yapı özellikle personel üzerinden yürütülen gişe işlemi ile otomatik ödeme noktasının birbirinden ayrılmasını sağlar. Kiosk kendi başına tüm otopark yönetimi değildir. Ücretlendirme altyapısının kullanıcıyla temas eden ödeme bileşenlerinden biridir.
Bu nedenle belediye bir kiosk çözümünü değerlendirirken onu plaka okuma, otopark tarifesi, giriş çıkış kaydı ve yönlendirme gibi diğer işlevlerden bağımsız düşünmemelidir. Hangi işlemin kiosktan yapılacağı ve hangi verinin merkezi sisteme aktarılacağı operasyon tasarımının parçasıdır.
Akıllı Şehirler sayfasında şehirlerarası otobüs el terminali biletleme yazılımı da ulaşım, lojistik ve biletleme başlığı altında yer alır. Çözüm saha personelinin el terminali üzerinden bilet düzenleyebilmesini ve koltuk ile sefer bilgilerinin merkezi sistemle senkronize çalışmasını temel alır.
Bu işlev belediye otobüslerindeki elektronik ücret toplamadan farklıdır. Şehir içi sistemde odak biniş ve aktarma kurallarıyken şehirlerarası biletlemede sefer ve koltuk bilgisi öne çıkar. Ortak nokta ise sahadaki işlemin merkezi kayıt yapısıyla bağlantılı biçimde yürütülmesidir.
Bir belediye için doğru başlangıç noktası tek tek ürün adlarından önce operasyon akışını çıkarmaktır. Hangi noktalarda yolcu işlemi yapılıyor, hangi sahalarda araç tanınıyor, nerede ödeme alınıyor, hangi otoparklarda doluluk bilgisi gösterilecek, hangi tartım alanlarında plaka ile kayıt eşleştirilecek ve biletleme hangi personel tarafından yürütülecek gibi sorular çözüm sınırlarını belirler.
Ardından bu temas noktalarının hangi verileri paylaşması gerektiği değerlendirilir. Plaka tanımanın bariyer ve ödeme sistemiyle ilişkisi, kiosk işlemlerinin otopark ücretlendirme altyapısındaki yeri, yönlendirme verisinin saha içi trafik üzerindeki rolü ve biletleme cihazlarının merkezi sefer bilgisiyle senkronizasyonu birbirinden farklı entegrasyon ihtiyaçlarıdır.
Akıllı şehir yaklaşımının asıl değeri de burada ortaya çıkar: belediyenin birbirinden bağımsız görünen ulaşım işlemlerini tek bir operasyon haritasında görmesine yardımcı olmak. Elektronik ücret toplama, otopark yönetimi, araç tanıma, yönlendirme, kiosk, tartım ve biletleme çözümleri aynı işi tekrar eden modüller değildir. Her biri hareketliliğin farklı bir aşamasını yönetir ve doğru kurgulandığında ortak bir dijital işletme yapısının tamamlayıcı parçaları haline gelebilir.
Eses Gündem, Eskişehir başta olmak üzere Türkiye ve dünyadan son dakika gelişmelerini hızlı, doğru ve tarafsız habercilik anlayışıyla okuyucularına sunan dijital haber platformudur.
Yorum Yap